İçeriğe geç

Bölüm II · Baş ve denge · Modül 2

Migren

Tümü yayında

Migren bir baş ağrısından fazlasıdır: beynin uyarana verdiği tepkinin kalıtsal bir biçimidir ve ataklar arasında da yaşanır. Çoğu migrenli önleyici tedavinin, ilaç aşırı kullanım baş ağrısının ve son yılların yeni ilaç sınıflarının adını hiç duymamıştır. Bu modül migreni mekanizmasından geleneklerin anlatısına, bitkilerden rivayetlere kadar ele alır.

Bu modülün sonunda

  • Migrenin bir beyin durumu olduğunu, alt tiplerini ve ilaç aşırı kullanım baş ağrısını açıklar.
  • Güncel önleyici ve atak tedavilerini, bitkileri ve beden temelli yaklaşımları kanıt etiketiyle tartar.
  • Hekimine götüreceği bir baş ağrısı günlüğü ve soru listesi hazırlar.

Dersler

  1. M02-D01Migrende bedende ne oluyorYayında

    Migrenin evrelerini, trigeminovasküler sistemi ve beynin uyarana duyarlılığını sade bir dille açıklar.

    Dayanak: Güçlü kanıt: Goadsby 2017 (Physiological Reviews) migren fizyolojisi derlemesi; GBD 2016 baş ağrısı yükü (Lancet Neurology 2018)

    Sağlık Okuryazarlığı Akademisi’nde: 58.1 · 58.2

  2. M02-D02Tek migren mi, birkaç migren miYayında

    Auralı ve aurasız migreni, kronik migreni ve ilaç aşırı kullanım baş ağrısını ayırır ve hangi baş ağrısında beklenmeyeceğini bilir.

    Dayanak: Kılavuz önerisi: Uluslararası Baş Ağrısı Sınıflaması ICHD-3 (2018)

    Sağlık Okuryazarlığı Akademisi’nde: 58.1

  3. M02-D03Güncel tıbbın masasındakilerYayında

    Atak tedavisi ile önleyici tedaviyi ayırır ve CGRP'ye yönelik yeni ilaç sınıflarının ne olduğunu ve kimlere düşünüldüğünü bilir.

    Dayanak: Kılavuz önerisi: Amerikan Baş Ağrısı Derneği uzlaşı bildirimi (Ailani 2021); Avrupa Baş Ağrısı Federasyonu CGRP kılavuzu (Sacco 2022)

  4. M02-D04Kendi migreninin gözlemcisi olmakYayında

    Bir baş ağrısı günlüğü tutar, tetikleyici ile öncü belirtiyi ayırır ve günlüğü hekimine götürecek biçime getirir.

    Dayanak: Araştırma yönü: tetikleyici günlüğü ve öncü belirti çalışmaları; Kılavuz önerisi: ICHD-3 tanı ölçütleri

  5. M02-D05Gelenekler migreni nasıl anlatırYayında

    İbn Sina'nın «şakîka»sını, Çin tıbbının yükselen yang anlatısını ve Ayurveda'nın yarım baş ağrısını kendi mantıklarıyla anlatır ve ortak noktalarını görür.

    Dayanak: Gelenekte var: İbn Sina, el-Kânûn (şakîka); Huangdi Neijing; Caraka Saṃhitā (ardhāvabhedaka)

  6. M02-D06Bitkiler ve takviyelerYayında

    Kelebek otu, gazel otu, magnezyum ve riboflavinin migrendeki kanıtını, zarar riskini ve gebelik ve emzirmedeki durumunu tartar.

    Dayanak: Kılavuz önerisi: Amerikan Nöroloji Akademisi ve Amerikan Baş Ağrısı Derneği tamamlayıcı tedavi kılavuzu (Holland 2012); Zarar riski: kelebek otunda pirolizidin alkaloitleri

    Farmakognozi ve Bitkisel Ürünler Akademisi’nde: M07-D03 · M07-D04

  7. M02-D07İğne, hareket ve uykuYayında

    Akupunkturun, düzenli aerobik egzersizin, gevşeme yöntemlerinin ve uyku düzeninin migren önlemedeki kanıtını tartar.

    Dayanak: Güçlü kanıt: Linde 2016 Cochrane akupunktur derlemesi; Umut verici: Varkey 2011 (Cephalalgia) egzersiz çalışması

    Sağlık Okuryazarlığı Akademisi’nde: 5.6

  8. M02-D08Rivayetler: hacamat, sirke ve ılık suYayında

    Migrene iyi geldiği anlatılan hacamat, sirke ve gül yağı gibi uygulamaları üç soruyla tartar.

    Dayanak: Rivayet ve gelenek: kupa uygulaması; Araştırma yönü: kupa tedavisi ve baş ağrısı derlemeleri

  9. M02-D09Migrende zarar veren «çözümler»Yayında

    Ağrı kesiciyi sıklaştırmanın, kontrolsüz bitkisel ürünün ve «migreni kökünden bitiren» tekliflerin zararını bilir.

    Dayanak: Kılavuz önerisi: ICHD-3, ilaç aşırı kullanım baş ağrısı; Zarar riski: kelebek otu karaciğer hasarı bildirimleri

    İlacı Doğru Kullanmak Akademisi’nde: M01-D06

  10. M02-D10Migrende kendi yol haritanYayında

    Günlüğünü, sorularını ve denemek istediği yöntemleri hekimiyle konuşacağı bir plana dönüştürür ve umutsuzluk ağırlaştığında nereye başvuracağını bilir.

    Dayanak: Kılavuz önerisi: NICE CG150 baş ağrısı kılavuzu

    Sağlık Okuryazarlığı Akademisi’nde: 67.1

Bu sayfa hakkında ne düşünüyorsun?